/112.djvu

			Nr. 112 


Ko??cierzyna, sobota, dnia 18 wrze??nia 1937 r. 


Rok VIII 


Niezale??ne piSDlO liatolicKo-narodo
e dla 


...,. 


a_
 \J 


Za redakcj?? odpowiedzialny 
Brunon G??rsKi, Ko??cierzyna, Rynek nr. S-my. 
Nak??ad "Gazety Ko??cierskiej'" Ko??cierzyna. 
Czcionkami "Gazety Kartuskiej" w Kartuzach. 


"Gazeta Ko??cierska" wraz z dodatkiem "Go???? 
??wi??teczny i "Gosp. " kosztuje miesi??cznie 1 z??. 
Ostatni materia?? redakcyjny przyjmuje si?? w 
przeddzie?? wydania gazety do godziny ltU5. 


Niech b
dzie pochwalony Jezus Chrystusl 


Redakcja i administracja w Ko??cierzynie, Rynek 8. 


200.000 os??b przygl??da??o si
 rewii w BydgoSZ(zy. 
Nowoczesny sprz??t wojskowy wywo??a?? najwy??szy podziw. 
zbli??anie si?? piechoty a entuzja.zm, chniki i uzbrojenia innych pa??stw 
oklaski i okrzyki na cze???? "kr??lowej europejskich, publiczno???? ogarn???? 
broni", kt??ra we wspania??ym ordyn- sza?? rado??ci. Entuzjazm osi??gn???? 
ku bojowym w ??semkach kolumno- najwy??szy punkt, gdy w ??oskoeie i 
wych z naje??onymi bagnetami ryt': szcz??ku ??elaza zbli??y??y siQ wojska 
mem twardych krok??w zda.....a??a si?? pancerne, lekkie i ci????kie czo??gi. 
przyg??usza?? d??wi??ki orkiestry. 'V??dz Wiwatom i okrzykom nie by??o ko??- 
naczelny u??miechem ..dzi('kowa?? ca. Xiemmej. rad.o??nie przyjQto licz- 
dzielnym piechurom za ict?? 
ziarsk?? ne eskadry' detiluj??cej floty powie- 
posta\"'f. Szczeg??lne wra:

e.-\''Y- trznej. 
warla w czasie defilady oddzia????w Defilada sk011czy??a si?? o godzinie 
piechoty zaintur:.owana przez publi- 13.40. trv.a??a wi??c ona blisko 5 go- 
czno???? w takt orkiestry podnios??a dzin. O??!u??em przed oczyma widz??w 
pie??il nie??miertelnej ,,\Varszawian- przedefi. 'wa??o IdlkadziC'si:
t tysi??cy 
ki". ??o??nie. . i 

ilk3. tysi??cy maszyn. 
Po kr??tkiej przerwie nast??pi??a Kiemil ,!-ce okrzyki olbrzymich 
defilada artyleni d????kle.i, po czym t??um??w, kt??re obliczaj?? na oko??o 
huk motor??w obwie??ci?? zbli??anie- si?? 250000, da??y wyraz rado??ci z. pozna- 
brygady zmotoryzowanej. N u widok: nia potegi si??y zbrojnej Rzeczypo- 
jej, kt??ry stwierdzil..dobitnie i na- I spolitej Polskiej i ufno??ci, ??e sila ta 
ocznie, ??e Polska nie zaniedbala ni- zapewni bezpiecze??stwo granic Pa??- 
czego, aby dor??wna?? post??powi te- stwa. 


Dziel1 15 wrze??nia 1937 r. zaliczy
 
nale??y do epokowych w dziejach 
miasta Bydgoszczy. ,V dniu tym bo- 
wiem przypada?? Bydgoszczy w u- 
dziale wielki zaszczyt witania armii 
narodowej w murach miasta, kt??re 
niezwyk??y przedstawia??o wido).:. 
Bydgosz;:z tonl
??a. ;\ l'owodLi Iy- 
si??cy chor??gwi narodowych, zwi::.a- 
j??.cych z maszt??w, bram triumfai- 
nych i dom??w. zmieniaj??c S\\'oj cha- 
rakter miasta ci??gle zaj??tego i za- 
pracowanego. Ca??a Bydgoszcz 
wi??- 
towa??a. 
Ju?? od wczesnego ranka \\'yleg-??y 
na ulice miasta niezliczone t??umy, 
aby zaj???? miejsca na ulicach, kt??ry- 
- mi przechodzi?? mia??y oddzia??y woj- 
ska. O godz. 8.30 ulice te by??y szczel- 
nie wype??nione mrowiem ludzkim, 
g??owa przy g??owie, wsz:rs
y z k wia- 
tami, a m??odzie?? szkolna i dzieci z 
chor??giewkami o barwach uarodo- 
wych. Publiczno????. z objawami wif'l- 
kiej serdeczno??ci wita??a ka??dy sa- 
moch??d, wioz??cy generalicji? i ofice- 
r??w, {)blegaj??c ka??dy w??z doko??a i W ???? k t I k t?? F j . . A II ' 
urz??dzaj??c co chwila owacje na cze???? Sp raca on ro na o r
 w ranc I I ng.. 
armii. Po zamkni??ciu kon;Hcllejl 
fo)
1- J'7A ??r??dziemnomorski
go i dlatego 
Oddzia??y wojska wkroczd\- GO zic
!
n?J
IOl skiej w. 
Yijj""!. rz??d
 1 a
??- W??ochy domagaj?? si?? r??wnoupra- 
- miasta sze??cioma-
zosami 
 ulicami. gh;.
k?? l francuskI na\'A!z:'1ly m??'- wmehia z tymi pja??stwami. 
aby pod ko??cio??em Klarysek z????.czy?? zw??oczni!:' porozumienie w SpJia\\ Ie ,odpowied?? w??oska wygotoJa:na 
si?? w jedn?? nieprzerwan?? kolumn
.' ??cis??ej ,-v
p????pracy kOHlroln-.'.' oJn
- zosta??a w porozumieniu z rz??dem 
defiluj??cej si??y zbrojnej. O godz. 8,30 t??w llojo\\ ych {)bu pa??lS':\\'. PO
l
- niemieckim. . 
przy bramie triumfalnej, zbuaowa- 11'l"Wiono nie wyznact:t.5 ??adT!ych 
nej przy ulicy ??wi??tej Tr??jcy, powi- sp['cjainFh stref kO??l:
'c'??-:.ych. 
tali wkraczaj??,cego na czele wojsk \\' Z\Y.::;:.zku Z pismem, \\ ys;o
o- 
inspektora armii gen. Bertnowskie- '""nyrrl r-n.ez Angli?? - FranI jf: do 
go wojewoda poznal1ski 'Iaruszcw- Y. lodl o p.'zyj??cie po,:;1 a ;
o\\'iell \;.- 
ski i prezydent miasta Barciszewski. l,??adu Lawartego na konferencji 
\\T tym samym czasie olbrzymie tI-y- ??rr-}1ziewncmorskiej w 
yon, na mo- 
buny, zbudowane na placu \\'olno- ('Y l.:tJrego ""??och y mia
yby patr010- 
??ci, zosta??y wype??nione do ostatnie- o'\'a?? _\b1Ze TyrrC'l1skie, w??0<;kle mi,- 
go miejsca. Honoro\\ ?? lo???? .zakli n:-;re]'sl wo spraw. ?;t
l'aniczllych 
najwy??si dostojnicy ko??cielni z ks. rrzes??alo na r??ce rH'.
.' i
' 
.\\ ::I,ii 
prymasem kardyna??em Hlondem na .\ng;Ji i Francji odpowio.d??. ',\'??ol'i...y 
czele, przedstawiciele w??adz pa??- zrzekaj... sj?? udzia??u \\7 komroli. ;2U- 
stwowych, generalicja, szefowIe szta- . j

l siQ dotkni??te tym, fi' okr??tom 
b??w generalnych pa??stw ba??ty.
kich I w??oskim! ?? zydzielono ','h'..i<- 
10- 
i attache wojskowi. IZC TYl"l"e.' 
??,ie do Konl,;")I:, pod
7.a
 
Naczelny w??dz marsza??ek Smig??y- gdy OkI t;, t Y angielskie i francuskie 
Rydz z ministrem spraw wojsko- b??d?? mog??y patrolowa?? na ca??ym 
wyca gen. I\.asprzyckim ora;
 ??wit?? morzu. Jest to przeciwne ??ywotnym 
w??r??d okrzyk??w zaj???? miejsce na interesom w??oskim na wodach 
Ho- 
specjalnej t;ybunie, z kt??n
j przyj- 
mowa?? defilad??. 
Defilad??, kt??r??, prowadzi?? inspe- 
ktor armii gen. Bertnowsk1. rozpo- 
cz????a kawaleria.. Dziarska postawa 
u??an??w w:rwo??a??a entuzjazm zg"O- 
madzonej publiczno??ci, kt6ra hucz- 
nymi wiwatami i oklaskami nagra- 
dza??a swoich ulubie??c??w. Po Imwa- 
Jerii d??wi??ki marsza zwiastowa??y 


W??D[
Y ni
 


lij 
i
 na ll
lia?? w 

ntmli M
fla 
r

li
rnn

o. 


130 samolot??w 
wr
czy L. o. P. P. armii. 
\V dniu 26 wrze??nia. w ramach 
"Tygodnia Lotmczego-' zarz??d g????- 
wny Ligi Obrony Powietrznej .i Prze- 
ciwgazowej przeka??e w??adzom woj- 
skowym 130 samolot??w, wybudowa- 
nych z ofiar spo??ecze??stwa. 


Na [ze??f wodza armii. 


Po wielkiej defiladzie 'l\"ojskowej 
odby??o si?? w "Hotelu pod Or??em" w 
Bydgoszczy ??niadanie, wyJane na 
cze???? wodza naczehH'go i armii pol- 
skiej, marsz. ??mig??ego-Rydza, przez 
prezydenta miasta Bydgoszczy. 
\V ??niadaniu opr??cz marsz. $mi- 
g??ego-Rydza wzi??li udzia??: ksi??dz 
prymas kardyna?? Hlond, biskup po- 
lowy ks. Gawlina, wojewoda po- 
znal1ski !\{aruszewski, wojewoda po- 
morski Raczkiewicz, szefowie szta- 
b??w generalnych pa??stw ba??tyckich, 
ich attaches. generalicja i przedsta- 
wiciele miejscQ"wego spo??eczeilstwa
 
\V czasie ??niadania marsza??ek wyra- 
l:i?? swe zadowolenie z doskona??ej or- 
ganizacji. po czym opu8ci?? hotel 
.,Pod Or??em", udaj??c si?? w towarzy- 
stwie gospodarzy przyj??cia na dwo- 
rzec kolejowy, sk??d odjecha?? do 
\Varszawy. 
Zako??czeniem w
plUlia??ych.JJ.rO- 
czysto??ci, po??wi??conych wojsku. by?? 
w ??rod?? wieczorem korow??d regio- 
nalny na Brdzie, urz??dzony przez 
polski Bia??y Krzy??. 


6da??sk musi byt portem polskim. 


Mie::;i??cznik ,.Front Zachollni". 
wyda\\'Skar??el ie i aresz,owan
 5.3 na- 
dal pozbi-t\\'cni wszelkiej "Jr:J
'ld P??'il- 
WIWJ. 


Przed wyjazdem Mussoliniego 
do Niemiec. 


\la3so 1 iDJ uda si?? li\) 
jemicc w 
dniu ;!
 bm. kolej??. Dnia ;?fi \Vrze
nia 
r3:JO 
h.ssolini przyb?? Banku Lu- 
dowego. Przem??wienia o cdaeh i za- 
daniach L. 
I. K. "'''-g??osili dzia??aeze 
L. 
I. K. pp. by??y posei Sztllrmowski 
i nauczyciel J??zef Darnoel\:. Zarz??d 
nowej plac??wki tworz,-
 pp.: in??. 1\:10- 
nowski, nadle??niczy - prezes, ks. 
'Vagner, w??jt Gac.kowski, rolnik ??y- 
wicki Jan, sekr. nadle??n. :Mazurow- 
ski Franciszek, sekr. gminny \Yel- 
trowski, kupiec Ko??packi Dyonizy, 
mistrz szewski i so????tys Podjacki 
Piotr i Jakubek Sylwestl'r. ". za- 
ko??czeniu wiceprezes Obwodu Sta- 
rogardzkiego L. 
L K. p. Piotr Sztur- 
mowski z??o??y?? serdeeznp podziQko- 
wanie przewielebnemu ks. probosz- 
czowi \Yagnerowi, pp. w??jtowi Gac- 
kowskiemu, nadl in??. Klonowskie- 
mu i ??ywickiemu za zas??ugi po!o??o- 
ne oko??o zotganizowania no\\ ego 
oddzia??u L. 
r. K. 
admi??'lli?? wypa- 
da, ??e powsta??e o
l)iwa. za??o??ono na 
skutek starail kierownika referatu 
propagandowego L. 'f. K. na powiat 
ko??cierski, p. nauczVl'iela Dambka. 
kt??remu zawdzipcza" !"if' powstanie 
pJ
awie wszystkic"h plac,hnk J.. ]\J. 
I\:. w powipcie ko??cier
J,jm. ?? 



Nr 112 


GAZETA KO??CIERSKA 


Z POMORZA. 


Su 3 


Odwr??t Chi??czy_k??w pod Szanghajem. 
Zatopiono kilka okr
t6w wojennych. 


- Kartu'l.Y. Z jarmarku. ,,- ??ro- 
d?? odby?? si?? t li jarmark ZWH
rZ\(Y. 
Na targowisku pano\\ a?? s??aby ruch, 
do czego \V niema??Yl'1 stopniu przy- 
.czynU&' si?? z??a r,ogoda. Koni i byd??a 
sp??dzono mnil'j ni?? zwykle. I l\.upu- 
j??cych by??o :l1niej. dlatego te?? han- 
del by?? mierny. Ceny kszta??towa??y 
si?? nast??puj??{:o: zr.. l-:.on
c p??acono od 
- 120 do 500 z??, za krowy od 110 do 
"!50 
_z??, za ??winie (centnarf od 48 do 58 z??, 
za par?? prosiak??w od 12 do 25 z??. 
- Sierakowice. Balon niemiec- 
ki opad?? na pole. Rolnik Brunon 1'0- 
sza??ka z Sierakowic znalaz?? na polu 
swym niemiecki balon do??wiadczal- 
ny. Niewielki ten balon posiada?? 
_powierzchni?? z kauczuku, Kt??ra po- 
darta by??a na strz??py. Pod balonem 
znajdowa?? si?? spadochron wielko??ci 
-parasola. \Yewn??trz balonu by?? apa- 
rat rejestracyjny z d??ugim 20-metro- 
wym drutem. Przy aparacie znale- 
ziono pismo, napisane w j??zykach 
-polskim, niemieckim i czeskim, g??o- 
sz??ce, ??e balon wypuszczono z wiel- 
kiego placu ??wicze?? pod Berlinem. 
Za znalezienie balonu wyznaczono 
nagrod??. P. Kosza??ka za porad
l ks. 
kanonika ??osiI1skiego uda?? si?? z ba- 
lonem i pismem do komisariatu, 
gdzie spisano protok????, po czym ba- 
lon '\vraz z aparatem przes??ano w??a- 
-dzom prze??o??onym celem ostatecz- 
nego za??atwienia sprawy. 
- Gdynia. Przyjeeha?? -nad morze 
:po ??mier??. Bawi tu wycieczlia ucz- 
ni??w gimnazialnych z ??odzi. Po 
przybyciu do Gdyni m??odzie?? uda??a 
si?? na pla????, gdzie sp??dza??a czas na 
zabawie. Jeden z uczni??w. 13-let ni 
Jerzy Gerli??ski, podczas gon??Lwy u- 
-pad?? i rozbi?? sobie g??ow?? o \\ yst aj??- 
-ey pie??. \Y killin chwil p????niej 
'zmar??. 
- Rozbi?? koledze szcz??k??. \Y cza- 
gie przerwy w Szkole Rzemi?????lnirzo- 
Przemys??owej dosz??o do b??_iki po- 
mi??dz
T dwoma uezniami. Jeden z 
walcz??cych, 18-iemi J??ZE'f Cytlak, 
zosta?? tak sihne uderzony pifi'
l"i?? 
przez przeciwnika \': szczek
, ??
 pad?? Z DALSZYCH STRON. /) 1 
nieprzytomny na ziem!. Lekarz 
-stwierdz???? z??amanie szcz??ki. Ch??op. - Warszawa. Przcz; dach i sUlit 
.ca przewieziono do szphala. do kasy, 
ieznani z??oczyI1cy w??a- 
_ Starogard. Kocio?? \yyleda?? '.,. mali si?? do miejskich zak??ad??w mle- 
d ' czarskich "Agril" przy uL Grzybow- 
powietrze. \Yskuipk na mwrnego skie j - 61. Z??odzieje wybili otw??r..... w 
('i??nienia wybuchl kocio?? w wa!'szta- 
.de rze??nickim Strehlaua przy uL dachu i suficie. po czym po lince do- 
Hallera. Si???? wyhuchu wyrzucona stali si?? do biura dyrektora, gdzie 
pokrywa kot??a przehiLi- dach war- rakiem rozpruli kas?? ogniotrwa????. i 
:sztatu, uszkodzi??a dach s
siedniC'go skradli z niej 7300 z??otych got??wki. 
domu i spad??a 
)a ulic??. - L??d??. Dziwny wypadek. \Y 
__ l"cieczka wi????ni??w. Z micjsco. dw??ch odleg??ych od siebie punktach 
wego wi??zienia zbieg??o \\ nocy pl'zez miasta zostali niemal jcdnocze??nie 
()tw??r wybit
T w mw'ze 4 wi{'??ni??w. napadni??ci przez niewykrytych do- 
Podczas po??cigu jednego 
 wi????ni??w tychczas sprawc??w i ??miertelnIe po- 
przychwycono w pobliskim lesie. ranieni dwaj rodzeni bracia 'Yiktor 
Dalszy po??cig trwa. i \Y??adys??aw Przybyszews
r' Nie u- 
_ Gruta, pow. 

T1Idzi??dzid. 
ie- da??o si?? dotychczas ustalI c, ezy na- 
'bezpieczny buhaj. Rolnik, 
lieCZY- 1 pady t.e !l1ia
y jaki?? zwi
e!i ze sol
??, 
s??aw Pyszora wyprowadzaj
!c s\\:ego czy tez Ich jednoczesnosc JJy??a JZIe- 
-stadnika na polE', zosta?? przez mego ??em przypadku. 


"
alki na fronele chiI1skim trwa- 
j??, staj??c si?? eOl.a-?; bardziej za
l??ty- 
mi. 
Jak dot:;FL sZcz??
cle sprzyja wi??- 
cej Japo??czykom, kt??rzy stale posu- 
waj?? si?? napl.zolL (:hiuczycy STa- 
wiaj?? jednak -;il!)y op??r. 
Na froncie Szanghajn wojska ja- 
poilskie pob,H:zy,y si?? z odllzi
-??arf1i 
japoilskimi zna]duj??-.cynll si?? \Y kon- 
cesji mi??dzynar"do\\'Pj. \Yojska ja- 
p0l1skie zaJl}lUj
 obecnie lini?? fromu 
d??ugo??ci 65 klrn. Oknp::one \,"ojsha 
chi??skie mll:-oia??? opu??ci,; s\'Je oSla- 
tnie stanowisk! i cofn:!>5 si?? l,u Ta- 
Czang-Czin. 
\Y pobli??u T\:antonu o li rt;' t Y wojen- 


ne japo??skie zaatakO\valy dwa kr??- 
??owniki chi??sIde, kt??re zosta??y Lato- 
pione. ,y porCie Kwang-Czou Chin- 
CZYC
T zatopili kontrlorpedowie
 ja- 
P 011 ski. 
Przy uj??ciu rzekI Czu-Kiang 
chi??skie w??adze wOjsi.:owe zatopi??y 
kilka statk??w wy??adowanych z ce- 
mentem oraz liczne pontony celem 
uniemo??li\\ iema dost??pu okr??tom 
japo??skim. 
Zaraza cholery w Szanghaju roz- 
szerza si??. 
a chorob?? t?? zapadC:!j?? 
coraz liczniej niE tylko ChiiICZYCY, 
ale i Japo??czycy. JapOllczyCY zaczy- 
naj?? podejrzewa
. ??e Chiuy zastoso- 
wa??y "wojn?? hakt('riologiezn??". 


nieoczekiwanie zaatakowany i moc- 
no poturbowany. Stan ofiary jest 
beznadziejny. 
- Sucha, pow. 
\\"!ccki. ??mier?? 
przy kopaniu kartom. 8f)-lctnia So- 
biechowska posz??a na pole syna wy- 
biera?? ziemniaki. Kiedy w domu 
spostrze??ono jej d??ug??. :lieobecno????. 
cz??onkowie rodziny poszli na pole, 
by zobaczy?? co si?? ze st.aruszk?? dzie- 
je. Ku swojemu najwy??szemu prze- 
ra??eniu znale??li j?? martw
. le????.'?? na 
bruzdach z ziemniaka.mi. Tu na po- 
lu w pocie czo??a z umi??owaniem pra- 
cowa??a i znalaz??a kres swej ??ycio-wej 
w??dr??wki. 
- Nowe. B????nica si?? wali. Wla- 
dze administracyjne poleci??y zam- 
kn???? b????nic??, poniewa?? grozi ona za- 
waleniem. 
- Brodnica. Nowy rodzaj oszu- 
stwa. \Y??a??ciciel drogerii, Chojna- 
cki, na telefoniczne zlecenie wyda?? 
przys??anemu ch??opcu r????ne artyku- 
??y malarskie warto??ci ;35 z?? dla za- 
r.z??du stacji kolejowej. P????Diej oJia- 
za??o si??, ??e ze stacji nikt liie telefo- 
nowa??. Policja poszukuje sprytnego 
oszusta. 


Wielka afera oszuka??[ziI. 


Przy przewozie towaru\\' na ]jliii 
kolejowej Cz??stochowa-Sosnowiec 
pope??ni,me zosta??y. wielkic> nadu??y- 
cia, polegaj??ce na oST.ukall(zym obli- 
czaniu op??at za post??j za??adowanych 
wagon??w kolejowych na bocznicach 
prywa.tnych ora
 'la fa??szywym ohli- 
czaniu nale??no??d Z'l przew'-)2: w??gla. 
,y zwi??zku 7. wyl;;rydcm tych 
nadu??y.?? aresztowano 11: funkcjo na- 
riuo;z??w ko!ej,"':ych Ogo??em w afe- 
r?? t?? zamieszanych jest oh:o??o 100 
os??b, kt??re odpowiad.a:
 b??d
 za ??a- 
pownictwo_ 


Drzewo run????o na budynek 
urz??du gromadzkiego. 
Xad Szczawllic?? i okolIc?? prze- 
sz??a gwa??t.)\\ na burza. po????czona z 
huraganem, wyrz:;idzaj:!-,:
 li.zne 
szkody. 
Rosn??ca w pohli??u urz??du gro- 
madzkiego w Sz!'za\\-ip "'y??:wj 4CO- 
letnia topola - rzadki ju?? oKaz w 
tych okolicach - run????a pod napo- 
rem wichru ca??ym swym cir;>??arem 
na dach budYlli; 'l urz??dn gromadz- 
ki
go, uszkadzaj??c go. 
a szcz????cie 
wypadku z lud??lai nie br??o. 


-' Drobne wiadomo??ci. 


- 14 os??b zara??on}7ch w??ciekli- 
zn??. \Y miasteczku S??upce ko??o 
\Yrze??ni st\\ierdzono H wypadk??w 
pok??sania ludzi prze7. w??cieide psy. 
'Y??adze przyst??pi??y do bezwzgl??dne- 
go t??pienia podejrza.I::rh ps??w. 
- Rozbity samoch??d na szosie. 

a szosie Go??a??cz-\Yapno na??ado- 
wany towarami samocrl"J.1 ci????aro- 
wy z Bydgoszczy najecha?? na drze- 
wo i rozbi?? si??. Samochodpm !ym 
jecha??o 18 os??b, z kt??rych 12 dozna- 
??o obra??e??. 
- Proces o zaj??cia rac??awit:kie. 
Przed kieleckim S??dem Okr??gowym 


na sesji wyjazdowej w :\liedlO\\'ie to- 
(;".
v si?? pro ,I;
 o zaj??cia rad;l\\ickic. 
Oskar??eni w liczbie 60 odpowiadaj?? 
za to, ??e brali udzia?? w zbiegowisku 
publicznym. Ka rozpraw?? powo??a- 
r..:'_ 232 ??wia-Jn-"- \', 
- Wyrok w procesie przytyckim. 
S??
 Apelacyjny w Lublinie rozpa- 
trywa?? ponownie spraw?? zaj???? w 
Przytyku. 'Yyrok poprz('dni zosta?? 
cz????ciowo z??agodzony. 2 Polak??w 
zosta??o uniewi nnIonych. 
- Wstrz??sy podziemne na ??l??- 
sku. \Y ??rod?? dnia l:; bm, o gOdZI- 
nie 5.15 rano odc'luto '''T ??ng-iE'wni- 
kach na ??l??sku polskim silne 
wstrz??sy podziemne. ,V kilku do- 
mach zarysowa??y si?? mury. 'Yypad- 
ku z lud??mi nie zanotowano. 
- Pow??d?? na ??l??sku. 'Yskutek 
ostatnich opad??w deszczowych stan 
wody na Odrze i Olzie podni??s?? si?? 
znaczni
. Obie rzeki wyla??y w oko- 
licach Bukowa, Kamienia i Lisoty 
na ??l??sku polskim. zalewaj??c okoli- 
czne tereny. "
oda stopniowo opa- 
da. 
- I w Austrii spad?? ??nieg. ,y Au- 
strii nag??y spadek temperatury. po- 
????czony z ulewnymi opadami, spo- 
wodowa?? pokrycie Alp sniegiem po- 
wy??ej 1700 metr??w oraz niekt??rych 
dolin alpejskich. 
- Wichura rzuci??a rowerzysto 
pod poci??g. P????nocne \V??ochy na- 
wiedzi??y silne burze. po????czone z na- 
wa??nicami. G??ry pokryte s?? ??nie- 
giem. Pod Mediolanem wichura rzu- 
ci??a rowerzyst?? pod jad??cy poci??g 
kolejki. P.;mi. ,:} on s!nicrc na mif\j 
scu. 
- 100.000 frank??w nagro:??y. '''la- 
dze ??ledcze nie natrafi??y dotQd na 
??lad zamachowc??w, kt??rzy podrzu- 
cili bomby w budynkach zwi??zku 
francuskiego przemys??u w Pary??u. 
Rz??d francuski wyznaczy?? 100.000 
frank??w nagrod
r za uj??cie spraw- 
c??w zamach??w. 
- Szkielet czlowieka 2-metroweJ 
wysoko??ci. Podczas prac wykopali- 
skowych w grocie w San Teodoro 
ko??o Mesyny znaleziono szkielet 
cz??owieka z epoki cz\vartorz
dnej 
d??ugo??ci 2 m. Czaszka jest doskona- 
le zachowana. Poza tym znaleziono 
ko??ci olbrzymich zwierz
t. 


Samoch??d I furmanka 
run????y z mostu. 


\V Bytomiu S
i 'e_.).
h d ci????aro\\ y, 
na??adowany Ilt7':'\\'C_-i} kopalnianym. 
zderzy?? si?? na :no
 'le kolejowym z 
dwukonnvlll "-Vt).
.
'n Oba \\".)7.\- WII)- 
bel' za??arnanl
, si?? por??czy na n10??cie 
spad??y z wY8nl;0
' i 7 metr??w w d
?? 
na tor kolejmqT, r-ozhijaj
!
 si?? uc- 
szcz??tnie. 
Yo,
mr'::?? poni,'ls?? ??nticr
 
na miejscu- Szorpr sarnoe-hodu n??- 
??arowego i 1w
j pa!"
, 
"'rOWII' odnie- 
??li ci??;,??kip ranv. 


l k on[
rtu Iow. MUI
[ln

O 
W ??rodt: 8. IX. rb. 
Ka??dy, kto opuszcza?? sal?? kon- 
.certow?? naszego gimnazjum po wy- 
.st??pie ??rodowym, wynosi?? stamt??d 
wra??enia, kt??re nie nale???? do co- 
dziennych. G????wnie narzuca?? si?? 
mi??o??nikom muzyki' jeden nastr??j, 
kt??ry, zdaje si??, nie pr??dko ust??pI; 
jest to poczucie otuchy. Podkresla- 
my to z ca???? stanowczo??ci??. Co?? SI??: 
wreszcie w naszej Ko??cierzynie dzie- 
je i dzi?? ju?? nie ma najmniejszej 
w??tpliwo??ci, ??e to nie s??omiany za- 
pa??. 
iezmiern?? otuch? I
apawa 
nas fakt. ??e ruch, ZaInICjOWany 
przez miejscowe T-wo Muzyczne. m
 
wszelkie walory pracy powazneJ, 
dalekiej od b??yskotliwo??ci i nie Sf'- 
zonowej. Je??li ??rodowy koncert tra- 
ktowa?? jako egzamin naszego Towa- 
rzystwa , to nale??y mu si?? ca??kowi- 
te, szczere i ??yczliwe uznanie. a jes1i 
to ma hy?? zapowied?? na przysz??o????, 
to. powiedzn:.y to ??mia??o. obiecuJe- 
'my sobie od niego naprawd?? du??o. 
-Jedno musia??o bezwzgl??dnie zasko- 
czy?? obserwatora, nawet nieh-czli- 
wego, t. j. skala koncertu. Bez uj- 
my dla naszego miasta mo??emy 
stwierdzi??. ??e przerasta ona do pe- 
:wnego stopnia jego mo??1iwo??ci. Te- 
go rozmachu mo??emy inicjatorom 
wieczoru powinszowa??. Z??ot?? kart... 


T-wa 
lU2ycznego jak r??wmez l na- 
szego miasta zdobi?? b??dzie nazwisko 

larii D0l1skiej, a srebrn??. kart?? w 
tej kronice stanowi?? b??dzie bez- 
sprzecznie arcyszcz????liwa inicjaty- 
wa kierownictwa T-wa 
Iuzycznego, 
w 'wyniku kt??rej wielka ta artystka 
przyhy??a do nas i b??ysn
??a SWY:??: ll 
niezmiernvm talentem. :\a \\'stfi'PIe 
swego recitalu odegra??a Maria Do??- 
ska Preludium i Fug?? c-moll J. 
. 
Bacha. - Du??o ju?? pisano o Bachu; 
ale jedno jest nieodparte i przemo- 
??ne: jego wielka muzyka przyt??acza 
wprost niedosi??g??ymi wy??ynami, na 
kt??rych geniusz ten przebywa??. U- 
s??yszeli??my z kolei Sonat?? ksi????yco- 
w??, poemat, w kt??rym zakl??ta jest 
sama dusza Beethovena, jego pro- 
meteizm. nadludzki potencja?? jego 
geniuszu. Po kr??tkiej przerwiE' ar- 
tystka wykona??a utwory Chopina: 
Ballad?? f-dur, 
okturu c-moll. 5 
Preludi??w op. 28 oraz 2 Etiudy as- 
dur i c-moll; wreszcie Liszta Mephi- 
sto-'Yalc. 
O samej grze pisa?? jest trudno, 
do tego stopnia przerasta ona nasze 
mo??1iwo??ci oceny. Tak samo chy- 
biom.m bv??obv -dawa?? podobn?? re- 
cencJ?? z uwagi na nif'ohecnych nie- 
steh- tvm razem kilku tuz??w muzy- 
czn,.ch- naszego miasta: spE'cja1niE' 
zwraca??a uwag?? nieobecno???? nasze- 
go t. zw. "triumwiratu muzykalne- 
ga". \Y zwiQllku z tym zwracamy 
u\\"ag
 na spe??nienie si?? naszych 


przewidy" ail (nr 108 "Gaz. KO??C:')" czymy jej serdecznie. \Yyb??r pro- 
Tradycja, ??e wyst??pom naszego 
ramu ??wi

czy o wielkim umiarze 
T-wa 
luzycznego towarzysz?? obo- I rzeczowosCl dyrygenta. 
wi??zkowe "awantury arabskie", po- Ch??r 'wy.st??.pi?? pod batut?? p. Ty- 
twierdzi??a si?? znowu. Tym razem tusa Janeckiego, prezesa T-wa. U- 
by??y one niezbyt pomys??owe i czym- derza?? przede wszystkim ten sam .la- 
??y wra??enie dziecinnych \\ybryk??w, pa??, jaki obserwowali??m)' w orkie- 
nieco sp????nionych ze wzgl??du na strze. Ch??r robi wra??enie dosko:lale 
',iek i stanowisko notorycznego ini- zgranego zespo??u, dobrze rozumiej??- 
cjatora, cego si?? z dyrygentem, co szczegol- 
Ale s?? to rzeczy ma??e w por??wna- nie wyrazi??o si?? w drugiej i trzeciej 
niu z prac?? ideow?? i zapa??em, kt??ry pie??ni, kt??re cechowa??y ekspresja. 
panuje w T -wie. 
Iogli??my z zado- modulacja i dynamika pierwszej 
woleniem st" ierdzi??. ??e orkiestra klasy. Pierwsflym solist?? Wieczoru 
symfoniczna kroczy w kierunku by?? p. Tytus Janecki. Od??piewa?? 
skrystali'zowania si?? i stanie si?? bar- dwie pie??ni w??asnej kompozFji: ko- 
dzo powa??ll\
m zespo??em. \Y dOl'ob- ??ysank?? oraz Pozdrowienie Tatr do 
ku kulturaliwm naszego miasta zaJ- s????w Tetmajera. Utworom tvm nie 
muje ju?? bezspornie jedno z czo??o- mo??na odm??wi?? ju?? pewnej "bardzo 
wych miejsc. Prowadzi?? orkiestr?? p. wyra??nej linii muzycznej i prawtlzi- 
Lubomir Szopi??ski. O m??odym tym \Vego talentu. ??rodowy wyst??p p, 
dyrygencie mo??na powiedzie??, ??e ce- Janeckiego winien mu byr 1.ach??t<:l 
chuje go ju?? bardzo powa??ny stoS\!- na przysz??o????, jak w og??le ca??y kon- 
nek do swej roli; pewne siebie pro- cert. Nagrod?? dora??n?? dla T-wa 
wadzenie batuty. pozba\\ione wszel- Muzycznego by??o niezwyk??e powo- 
kiego efekciarstwa. 
Ii??o uderza?? dzenie koncertu, o czym ??\\ iadczy??a 
prawie zupe??ny brak snobizmu gr- nabita do ostatniego miejsca 
la. 0- 
stykulacji. kt??ry nagminnie panuje raz burzliwe oklaski. do kt??rych i 
na prowincji. Samej orkiestrze sym- my si?? do????czamy, winszuj??c ;r-wu 
fonicznej mo??naby zarzuci?? ma??e wielkiego sukcesu. 
obycie z estrad??. co jest zrozumia- OsobnE' uznanie nale??y si?? Dyre- 
??ym jako EITzech m??odo??ci. ll. b- po- kcji tutejszegb gimnazjum za bt'zin- 
wszedni. jak r??wnie?? pewien brak teresown?? pomoc w formie udzie1e- 
dyscyp1iny ,zespo??owej. 
atomiast nia sali oraz sprz??tu, jak w o
??le za 
zapa?? daje nam r??kojmi??, ??e orkie- ??yozliwe ustosunkowanie sI?? do po- 
stra daleka jest jeszcze od wypowiE'- czyna?? T-wa Muzycznego (stzt 
dzenia ostatniego s??owa; tego te?? ??)T_ -- 



GAZETA KO??CIERSKA 


,.. Nr. 112 


Str 4 


Wiadomo??ci r????ne. 


[o robif W d??ugie wieczory 


66,66 proc., 2) makuch??w i o1r??b 50 
proc., 3) s??omy i siana pay przewo- 
zie najmniej 15 ton i ponad. 250 kg 
od 25-40 proc. 
Za??wiadczenie na ulgowe prze- 
wozy wydaj?? odno??ni starostowie, to 
znaczy ci, na kt??rych ierenie zosta- 
nie towar wy??adowany. 
Termin korzystania z ulg zostAI 
wyznaczony do duia 31 pa??dziernika 
rb. 
Z ulg mog?? korzysta?? tylko po- 
szkodowani prze:ol: kl??ski ??yw\oiowe. 


Wielka katastrofa kole- 
jowa na Syberii. Fran:
a:
:
:.wiaty 
29 os??b zabitych. 100 rannych. \Ve wtorek w przeje??dzie z Sowie- 
t??w do Pary??a zatrzyma?? si?? w \Yar- 
Pomi??dzy stacjami Kujtun i Ki- szawie na dwa dni francuski mini- 
miltej, le????cymi na linii kolei tran- ster o??wiaty, Zay. \Yizyta nie ma 
syberyjskiej, zderzy?? si?? pociag woj- charakteru urz??dowego. 
skowy z poci??giem osobowym. 18 Francja rozpoczyna kontrol?? 
wagon??w zosta??o zupe??nie rozbitych, I na Morzu ??r??dziemnYIn. 
a 9
 os??b od
os??o ci????kie ?bl'a??
nia. Francuska e
ka
ra, z??o??ona 
 3 
Ogo??em do tej pory 2.9 -?so
 zgin????o kontrtorpedowcow l 6 torpedowcow, 
w czasie kat
strofy, b??dz tez uma
??o odp??yn????a we wtorek z portu Brest 
potem w szpItalu na skutek odme- na Morze ??r??dziemne. 
sionych ran. Przeprowarlzono Ucz- Zatrzymanie korsarskiej 
ne aresztowania. ??odzi podwodnej. 
'Yed??ug wiadomo??ci z Salamanki 
angielski okr??t wojenny mia?? za- 
trzyma?? w pobli??u Volos ????d?? pod- 
wodn?? w chwil?? po storpedowaniu 
przez ni?? jakiego?? statku. Za??
ga 
??odzi wzi??ta zosta??a do niewoli. Zr??- 
d??a nie podaj?? ??adnych jany.:::h o 
pochodzeniu ??odzi podwodnej. 


D??ugie wieczory nale??y wyzyska?? 
dla nauki i u??wiadamiania si??. Naj- 
lepszym doradc?? i 
auczycielem w 
tym czasie to dobra gazeta. Gazeta 
dobra pouczy, rozweseli, doradzi, po- 
krzepi i uszlachetnia. 
Dla mieszkal1c??w pow. ko??cier- 
skiego najlepsz?? gazet?? jest "Gazeta 
Ko??cierska", kt??ra szybko informuje 
czytelnik??w o najr????niejszych 
pra- 
wach, uwzgl??dniaj??c specjalni
 po- 
wiat ko??cierski. A zatem zapiszeie 
"Gazet?? Ko??ciersk??" na miesi 9 c pa??- 
dziernik. Przedp??at?? przvjmujQ jesz- 
cze' listonosze. 


Kurs spo??euno - o??wiatowy. 
Staraniem Zarz??du G????wnego Z'wp 
PowsL i \Yojak??w O. K YIlI odby?? 
si?? ostatnio w T{)runiu kurs spo??ecz- 
no-o??wiatowy dla powiatowych refe- 
I rent ??w wychowania obywatel
kieg() 
na Pomorzu. 
Omawiano zagadnienia spo??ecz- 
no-gospodarcze, prac?? organizacyj w 
terenie, znaczenie radia w pracy spo- 
??eczno o??wiatowej, zagadnienie 
mniejszo??ci niemieckiej \\" Polsce a w 
szczeg??lno??ci na Pomorzu, sprawy 
celne, ustr??j samorz??dowy, sp????- 
dzielczo????, prac?? o??wia,to\y??, ubez- 
pieczenia spo??eczne i t. d. 
Kursi??ci zwiedzili miasto, jeg(> 
sp????dzif'lnie, muzeum, radiostacj?? f 
zamek po krzy lacki \V Bierzg-??owie. 
Po uko??czeniu kursu odjecha??a 
bra?? wojacka do swych plac??wek, by 
szerzy?? wsp??ln?? ide?? podniesienia. 
ducha polskiego oraz dobrobytu 
wszystkich obywateli i przez to po- 
t??gi Rzeczypospolitej Polskiej. 
L czestnik. 


- -::::="' 


Sprzedane szcz????cie. 


Katastrofa 3 samochod??w 
wioz??cych pielgrzym??w. 
4 osoby zabite. 70 rannych. 
Z Kowna donosz?? o wielkiej kata- 
strofie autobusowej w pobli??u mia- 
steczka litewskiego Vilkaj. 
160 os??b, przewa??nie kobiet, zd??- 
??a??o 4 samochodami na odpust. 
Ci????ar??wka, jad??ca na czele, na 
ostrym zakr??cie wpad??a na s??up te- 
legraficzny, wysypuj??c wszystkich 
pasa??er??w, a zd????aj??ce za ni?? dwa 
inne samochody przy gwa??townym 
zahamowaniu przewr??ci??y si??. Jest 
4 zabitych, 40 ci????ko i 30 l??ej ran- 
nych. 


Kolejarz wyzby?? si?? obligacji, 
Da kt??r?? pad??o 500.000 z??. 
Pracownik kolejowy ,Vojeiechow- 
ski z Gniezna, zarabiaj??.cy 130 z?? 
miesi??cznie, sprzeda?? w ubieg??ym ro- 
ku obligacj?? po??yczki inwestycyjnej 
Bankowi Zwi??zku Sp????ek Zarobko- 
wych, poniewa?? by??y mu potrzebne 
pieni??dze na leczenie chorego dzie- 
cka. 
Ostatnio na sprzedan?? obligacj?? 
pad??a g????wna wygrana w wysoko??ci 
500.000 z??. 
'Viadomo???? ta podzia??a??1:l. na \,"oj- 
ciechowskiego ogromni
 pl zYf;n??Lia- 
j??co i jest niezmiernie zrozpaczony. 
\Yojciechowski ma na utrzymaniu 6 
dzieci. 


GospOdarstwo I handel. 
Polskie nawozy sztuczne jad?? 
w szeroki ??wiat. 
Pa??stwowa Fabryka Z\\i??zk??w 
Azoto-wych osi??ga rekord w wywo- 
zie nawoz??w sztucznyc.h. 
Iagazyny 
fabryk w Chorzowie i 
Io??cicach s?? 
ju?? zupe??nie puste, poniewa?? w osta- 
tnich okresach wywieziono nawet 
stare zapasy do Australii, Afgani- 
stanu, Algieru, Indyj Holenderskich 
oraz wielu innych kraj??w. 
Zamro??ony kapita?? zagraniczny 
rusza si??. 
Szereg koncern??w zagranif'znych 
kt??re posiadaj?? w Polsce powa??ne 
kapita??y nie podlegaj??ce wywozowi 
wskutek przepis??w . de\vizowych, 
rozpocz????o produktywne u??ytkowa- 
nie tych sum, ulokow;tnych doiych- 
ozas na kontach bankowvch. Osta- 
tnio grupa zagranicznych kapitali- 
st??w naby??a za sum?? 3 milion??w z?? 
jedn?? z wi??kszych fabryk I'zekolady. 


Ulgi taryfowe na prze- 
w??z zla rna i paszy. 
Ministerstwo Komunikacji przy- 
zna??o dla powiat??w kartuskiego, ko. 
??cierskiego, morskiego, brorlnickie- 
go, chojnickiego, dzia??dowskiego, lu- 
bawskiego, starogardzkiego, tczew- 
skiego, tucholskiego, jako najbar- 
dziej poszkodowanych prze
 kl??ski 
??ywio??owe, ulgi taryfowe w przewo- 
zie ziarna siewnego i paszy. 
Ulgi te wynosz?? dla 1) nasion 


Czym zajmuj?? si?? w Polsce ??ydzi
 
\Ved??ug danych statystycznych 
100.000 ??yd??w w Polsce trudni si?? 
wy????cznie handlem ??ywym tOW3- 
rem, nie m??wi??c ju?? o tym. ??e sporo 
??yd??w handluje rozmaitymi wyda- 
wnictwami szerz??cymi zgnilizn?? 
moraln??. Ta robota ??yd??w jest 
bardzo niebezpieczna dla Polski, de- 
moralizuje bowiem nar??d. 


Wiadomo??ci parafialne 
z Ko??cierzyny. 
Niedziela dnia 19 wrze??nia. 
I msza ??w. o godz. 7,00, II msza 
??w. o godz. 8,30 dla dzieci z nauk??,. 
suma dla paraf jan z miasta o godz. 
9,30, suma dla paraf jan z wiosek o 
godz. H-tej. 


Zawiadomienie. 
w